Küresel ölçekte etkisini artıran iklim krizinin, yalnızca çevre politikalarını değil aynı zamanda finansal sistemleri ve dış ticareti de doğrudan etkilediği vurgulanan çalışmada, Paris İklim Anlaşması sonrasında bankalar ve uluslararası finans kuruluşlarının düşük karbonlu yatırımları desteklemek amacıyla yeni finansal araçlar geliştirdiği ifade edildi. Bu kapsamda “yeşil krediler”, sürdürülebilir ekonomik dönüşümün önemli finansman araçlarından biri olarak öne çıkıyor.
Ancak araştırmada, son yıllarda yapılan akademik ve ampirik çalışmaların, yeşil kredilerin çevresel etkisinin her zaman beklendiği kadar güçlü olmadığını ve uygulamada çeşitli çelişkiler barındırdığını ortaya koyduğu belirtildi. Bu doğrultuda çalışma, yeşil kredilerin teorik çerçevesini incelemenin yanı sıra, Türkiye’de faaliyet gösteren bankaların sürdürülebilirlik söylemlerini analiz etmeyi amaçladı.
Araştırmada, bankaların faaliyet raporları üzerinden geliştirilen “Yeşil Kredi Söylem Yoğunluğu Endeksi” kullanılarak karşılaştırmalı bir analiz gerçekleştirildi. Bu yöntemle, bankaların yeşil finans ve sürdürülebilirlik konularına ne ölçüde yer verdikleri ölçülebilir hale getirildi.
Elde edilen bulgulara göre, Akbank T.A.Ş., Denizbank A.Ş. ve Türkiye Garanti Bankası A.Ş.’nin yeşil söylem yoğunluğunun daha yüksek olduğu tespit edilirken; Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası A.Ş., Türkiye Halk Bankası A.Ş. ve Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O.’nun daha dengeli ve görece düşük bir söylem yapısına sahip olduğu görüldü. Ayrıca QNB Bank A.Ş. ile Türk Ekonomi Bankası A.Ş. arasında gözlemlenen fark, yabancı sermayeli bankalar içinde dahi önemli farklılıklar bulunduğunu ortaya koydu.
Çalışma, bankacılık sektöründe sürdürülebilirlik söyleminin giderek artmasına rağmen, bu söylemlerin gerçek çevresel etkilerle ne ölçüde örtüştüğünün daha kapsamlı analizlerle değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor.
İstanbul Gelişim Üniversitesi bünyesinde gerçekleştirilen bu araştırma, sürdürülebilir finans alanında akademik literatüre katkı sunarken, finans sektörü ve politika yapıcılar için de önemli bir değerlendirme çerçevesi ortaya koyuyor.
Yazının tamamına erişmek için tıklayınız.